Debaty sejmoweXVIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie stanu przygotowań polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją pana posła Jana Kulasa w sprawie stanu przygotowań polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską w załączeniu przekazuję odpowiedź na postawione w interpelacji pytania.    Ad 1. Jakie dokumenty i programy rządowe określają kwestię przygotowań polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską?    Zagadnienia związane z przygotowaniem polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską określają następujące dokumenty i programy rządowe:    a) Spójna polityka strukturalna rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa - dokument przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 13 lipca 1999 r.    Dokument ten został przygotowany w celu zidentyfikowania głównych problemów występujących na obszarach wiejskich w Polsce. Na tej podstawie wyłoniono najważniejsze problemy rozwoju wsi i rolnictwa oraz zaproponowano sposoby ich rozwiązywania w średniookresowej perspektywie.    Przygotowanie modelu spójnej polityki rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich było niezbędnym elementem procesu dostosowań do integracji z UE. Ponadto przygotowany dokument Spójna polityka strukturalna rozwoju obszarów wiejskich stanowił podstawę do wyboru priorytetowych działań wspieranych w ramach środków przedakcesyjnych SAPARD.    Dokument obejmuje charakterystykę obszarów wiejskich, elementy polityki strukturalnej rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa oraz finansowanie i ramy instytucjonalne rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa. Rozwój rolnictwa i obszarów wiejskich jest niezbędnym elementem integracji Polski z Unią Europejską.    b) Narodowy program przygotowania do członkostwa w Unii Europejskiej - dokument został przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 26 kwietnia 2000 r.    W dokumencie obejmującym obejmującym obszar ˝Rolnictwo˝ występują następujące priorytety:    - Wdrożenie spójnej polityki strukturalnej rozwoju obszarów wiejskich i rolnictwa,    - Harmonizacja prawa i struktur administracji weterynaryjnej z wymogami wspólnotowymi oraz ich wdrożenie,    - Harmonizacja fitosanitarnej kontroli granicznej oraz przepisów regulujących problemy fitosanitarne, rynku nasion, jakości materiału siewnego i rejestracji odmian roślin uprawnych,    - Modernizacja sektora mleczarskiego w celu dostosowania do wymogów wspólnotowych,    - Ekologiczne aspekty rolnictwa,    - Rozwój ekologicznej produkcji rolnej,    - Przygotowanie do wprowadzenia w życie wspólnej polityki rolnej,    - Przygotowanie do wprowadzenia w życie wspólnej organizacji rynków rolnych.    c) Pakt dla rolnictwa i obszarów wiejskich - dokument przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 1 września 2000 r. Pakt dla rolnictwa i obszarów wiejskich przygotowany przez rząd Rzeczypospolitej Polskiej we współpracy z partnerami społecznymi reprezentującymi różne środowiska polskiej wsi obejmuje działania średnio- i długookresowe na rzecz nie tylko rolnictwa, ale także innych dziedzin istotnych dla poprawy warunków życia na obszarach wiejskich. Celem Paktu dla rolnictwa i obszarów wiejskich jest wyrównywanie szans mieszkańców obszarów wiejskich tak, by mogli oni w podobnym stopniu do mieszkańców miast korzystać z możliwości, jakie stwarza gospodarka rynkowa - uzyskiwania dobrych dochodów i poprawy standardu życia.    Pakt stanowi wieloletni program na rzecz rolnictwa i wsi, który z jednej strony umożliwi przygotowanie do integracji z Unią Europejską, a z drugiej strony zapewni po akcesji funkcjonowanie polskiego rolnictwa i wsi na równych warunkach przy zdolności do pełnego wykorzystania możliwości wynikających ze Wspólnej Polityki Rolnej i polityki strukturalnej.    d) Raport w sprawie korzyści i kosztów integracji Rzeczypospolitej Polskiej z Unią Europejską (rozdział ˝Skutki integracji dla polskiego rolnictwa˝) - dokument przyjęty przez Radę Ministrów 26 lipca 2000 r.    Raport obejmuje analizę korzyści wynikających z członkostwa Polski w Unii Europejskiej, kosztów dostosowań sektora rolno-żywnościowego oraz przewidywanego wzrostu kosztów produkcji w rolnictwie po integracji.    Oszacowanie korzyści wynikających z integracji dla poszczególnych sektorów rolnictwa jest istotne zarówno dla procesu negocjacji, jak i podejmowanych decyzji inwestycyjnych w rolnictwie. Z drugiej strony w okresie przedakcesyjnym należy ponieść określone koszty dostosowań do wymogów integracji; ponosić je będą zarówno producenci, jak i budżet.    e) Stanowisko negocjacyjne Polski w obszarze ˝Rolnictwo˝.    Dokument ten został opublikowany i jest powszechnie dostępny w internecie (www.ukie.gov.pl). W stanowisku Polska deklaruje akceptację i wdrożenie całości acquis communautaire w obszarze ˝Rolnictwo˝. Ponadto Polska zapewnia, że wprowadzi do 31 grudnia 2002 r. rozwiązania prawne i instytucjonalne, które umożliwią stosowanie w Polsce instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej.    Stanowisko zawiera 55 problemów negocjacyjnych, które obejmują takie obszary, jak: pomoc państwa, zboża, rośliny oleiste i wysokobiałkowe, len oleisty, cukier, skrobię ziemniaczaną, owoce, warzywa, mleko i produkty mleczarskie oraz sprawy weterynaryjne i fitosanitarne.    Zgodnie z deklaracją złożoną podczas otwarcia negocjacji członkowskich Polska występuje o:    - objęcie polskiego rolnictwa pełnym zakresem Wspólnej Polityki Rolnej,    - przyznanie Polsce limitów wielkości produkcji na poziomie uwzględniającym potencjał przyrodniczy produkcji rolniczej przyznanej środowisku zapewniającym utrzymanie stabilnych źródeł dochodów ludności rolniczej,    - włączenie polskiego rynku towarów rolno-spożywczych w obszar Jednolitego Rynku,    - okresowe dopuszczenie możliwości skupu na rynku krajowym mleka niespełniającego wspólnotowych wymogów dotyczących zawartości drobnoustrojów i komórek somatycznych z jednoczesnym dopuszczeniem wytworzonych w tym czasie produktów mleczarskich do obrotu na rynku krajowym oraz na eksport do krajów trzecich,    - okresowe dopuszczenie do produkcji i obrotu na rynku krajowym lub na eksport (poza Wspólnotę Europejską) mięsa i wyrobów produkowanych w zakładach branży mięsnej, które nie spełniają wszystkich warunków weterynaryjnych, a których wielkość produkcji przekracza poziom wyznaczony w UE dla zakładów o małej mocy produkcyjnej,    - rozszerzenie wykazu substancji biologicznie czynnych, stanowiących szczególne zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt i środowiska, których stosowanie w Polsce jest zabronione, o następujące substancje: dikofol, lindan, zineb oraz o odpowiednie uzupełnienie wykazu organizmów podlegających obowiązkowi zwalczania,    - uznanie obszaru Polski za strefę chronioną w stosunku do określonych organizmów szkodliwych.    f) Harmonogram realizacji stanowiska negocjacyjnego w obszarze ˝Rolnictwo˝.    Przewiduje się, że polskie akty prawne wdrażające ustawodawstwo Unii Europejskiej do polskiego porządku prawnego, które są zawarte w przyjętym 3 lipca br. przez rząd RP Harmonogramie realizacji wdrażania stanowiska negocjacyjnego w obszarze rolnictwa wejdą w życie do 1 stycznia 2003 r. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi systematycznie monitoruje przebieg prac związanych z Harmonogramem.    g) Odpowiedź Polski na Common Position UE w obszarze negocjacyjnym ˝Rolnictwo˝.    W dokumencie strona polska ustosunkowuje się do pytań oraz przekazuje dane statystyczne, o które prosi Unia Europejska w Common Position. Odpowiedź Polski na Common Position UE została przekazana do Komisji Europejskiej 4 grudnia br.    h) Program SAPARD.    Program SAPARD jest specjalnym programem pomocy przedakcesyjnej na rzecz rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich. Jego celem jest przygotowanie krajów Europy Środkowej i Wschodniej do członkostwa w Unii Europejskiej i przyjęcie acquis communautaire w zakresie rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich.    Na obecnym etapie zaawansowania prac przygotowujących Polskę do korzystania ze środków Programu SAPARD najważniejszą sprawą jest przygotowanie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do uzyskania akredytacji do pełnienia funkcji Agencji SAPARD oraz podpisanie wieloletniej umowy finansowej.    Uzgadniane są również z Komisją Europejską kryteria oceny i selekcji projektów dla poszczególnych schematów. Prowadzone są prace przygotowawcze instytucji, którym zostały delegowane pewne funkcje wdrożeniowe, jak: Krajowe Centrum Doradztwa, Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich (instytucja odpowiedzialna za ocenę merytoryczno-techniczną i ekonomiczną wniosków dla działań: ˝Inwestycje w gospodarstwach rolnych˝ oraz ˝Różnicowanie działalności gospodarczej na obszarach wiejskich˝) oraz Fundacja Programów Pomocy dla Rolnictwa (odpowiedzialna za wdrażanie pomocy technicznej oraz szkolenia zawodowe).    Program SAPARD obejmuje poprawę przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych i rybnych, inwestycje w gospodarstwach rolnych, rozwój i poprawę infrastruktury obszarów wiejskich oraz różnicowanie działalności gospodarczej na obszarach wiejskich. Ponadto uwzględnia programy rolnośrodowiskowe i zalesianie, a także szkolenia zawodowe i pomoc techniczną.    Jednocześnie rząd opracował projekty szeregu aktów prawnych, które są przedmiotem prac Sejmu.    Ad 2. Jakie instytucje i urzędy państwowe odpowiadają za przygotowanie polskiego rolnictwa do integracji z UE?    Za przygotowanie polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską odpowiedzialne są Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Urząd Komitetu Integracji Europejskiej oraz Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, a także Agencja Rynku Rolnego.    Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zajmuje się m.in. dostosowaniem polskiego prawa w dziedzinie rolnictwa do ustawodawstwa Unii Europejskiej. MRiRW koordynuje prace ww. agencji rządowych. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zajmuje się m.in. rozdysponowaniem środków unijnych na cele dostosowawcze.    Komitet Integracji Europejskiej przedstawia Radzie Ministrów sprawozdania z realizacji programów dostosowujących polską gospodarkę (również rolnictwo) i system prawny do standardów obowiązujących w Unii Europejskiej.    Ponadto jest wiele instytucji wspierających procesy integracji z UE. Prace analityczne dla potrzeb MRiRW w zakresie scenariuszy i skutków integracji z UE oraz wdrażania Wspólnej Polityki Rolnej są przygotowywane w dużym zakresie w Fundacji Programów Pomocy dla Rolnictwa FAPA. FAPA ma również znaczący udział we wdrażaniu projektów wspierających procesy dostosowań do wymogów z UE, finansowanych ze środków PHARE.    Ad 3. Jakie dotychczas prace i wysiłki podjęła Rada Ministrów, aby możliwie dobrze i perspektywicznie przygotować polskie rolnictwo do integracji z UE?    Rada Ministrów stale podejmuje wysiłki, aby możliwie dobrze przygotować polskie rolnictwo do integracji z Unią Europejską. W tym celu przygotowano Program informowania społeczeństwa na temat integracji Polski z Unią Europejską, skierowany również do rolników. W związku z przewidywaną datą akcesji, jaką jest 1 stycznia 2003 r., rząd przyspieszył również prace nad uchwaleniem ustaw, które są niezbędne do integracji polskiego rolnictwa z Unią Europejską.    Ad 4. Jaki jest obecnie stan negocjacji pomiędzy Polską i Unią Europejską w zakresie przygotowania naszego rolnictwa do procesu integracji?    Stanowisko negocjacyjne Polski w obszarze ˝Rolnictwo˝ zostało przekazane stronie unijnej w grudniu 1999 r. W czerwcu br. Komisja Europejska przekazała uwagi i stanowisko Unii Europejskiej do polskiego stanowiska. 4 grudnia br. strona polska przedłożyła stronie unijnej odpowiedź na wspólne stanowisko UE dotyczące rolnictwa.    1. Stanowisko strony polskiej    Główne postulaty strony polskiej w obszarze negocjacyjnym ˝Rolnictwo˝ dotyczą:    - włączenia polskiego rolnictwa na pełnych prawach w ramy Wspólnej Polityki Rolnej (płatności bezpośrednie),    - przyznania Polsce limitów wielkości produkcji na poziomie uwzględniającym potencjał przyrodniczy produkcji rolniczej przyjaznej środowisku oraz zapewniającym utrzymanie stabilnych źródeł dochodów ludności rolniczej,    - włączenia polskiego rynku towarów rolno-spożywczych do europeskiego obszaru Jednolitego Rynku.    2. Stanowisko strony unijnej    W odpowiedzi na polskie stanowisko negocjacyjne Unia Europejska:    - nie zajęła stanowiska w sprawie płatności bezpośrednich oraz kontyngentów produkcyjnych podkreślając, że będzie to przedmiotem późniejszej fazy negocjacji,    - stwierdziła, że kontyngenty produkcji zostaną określone na podstawie wielkości produkcji w okresie poprzedzającym akcesję, który zostanie określony na późniejszym etapie rozmów. Jednocześnie oczekuje dodatkowych informacji o poziomie produkcji z lat 1995-1999,    - z uwagi na konieczność zagwarantowania wysokiego poziomu ochrony zdrowia publicznego, kontroli żywności oraz ochrony hodowli roślin zaznaczono, że warunkiem pełnego włączenia w ramy Jednolitego Rynku jest wprowadzenie i wzmocnienie systemu kontroli weterynaryjnej i fitosanitarnej. Wszelkie okresy przejściowe powinny być traktowane jako wyjątkowe, ograniczone w czasie i zakresie, a ich wprowadzeniu musi towarzyszyć jasno zdefiniowany plan dochodzenia do respektowania acquis.    3. Problemy negocjacyjne    Na podstawie analizy stanowisk stron polskiej i unijnej można wyodrębnić najważniejsze problemy negocjacyjne, które obejmują:    - dostęp do płatności bezpośrednich z dniem członkostwa.    We wspólnym stanowisku UE nie zostały rozstrzygnięte niejasności dotyczące objęcia polskich rolników płatnościami bezpośrednimi z dniem członkostwa.    - przygotowania pełnego instrumentarium WPR.    Stanowisko strony polskiej wyraźnie wskazuje na ogromne wyzwanie finansowe, jakim jest budowa niezbędnego instrumentarium WPR przed akcesją. W związku z powyższym strona polska ubiega się o wsparcie budowy Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli, a także możliwość jej sfinalizowania trzy lata po akcesji. W momencie integracji z UE system spełniałby niezbędne funkcje, pozwalając tym samym na sprawne zarządzanie i kontrolę środków wpływających do polskich beneficjentów z tytułu płatności bezpośrednich.    - ustalenie limitów produkcji towarów objętych ograniczeniami ilościowymi dla następujących towarów: zbóż, roślin oleistych i wysokobiałkowych, lnu oleistego, cukru, skrobi ziemniaczanej, suszy paszowych, tytoniu oraz mleka.    Strona wspólnotowa nie sprecyzowała swojego stanowiska w odniesieniu do zaproponowanych wysokości limitów produkcyjnych. Wskazano jedynie na potrzebę dodatkowych informacji na temat wysokości produkcji w latach 1995-1999.    W przypadku mleka dodatkowo zaznaczono, że przyjęta wysokość kwoty mlecznej powinna opierać się na poziomach produkcji w okresie referencyjnym, jak również nie powinna zwiększać nadwyżek rynkowych UE przy jednoczesnym uwzględnieniu ograniczeń WTO.    W sprawie premii dla krów mamek, krów ras mleczno-mięsnych unasiennianych nasieniem buhajów ras mięsnych oraz specjalnych premii wołowych UE nie zajęła stanowiska.    - sprawy weterynaryjne.    Jednym z głównych warunków, które Polska będzie musiała spełnić przed przystąpieniem do UE, jest zapewnienie odpowiedniego poziomu kontroli na granicach zewnętrznych. Zniesienie granicy wewnętrznej jest uwarunkowane całkowitym i efektywnym wprowadzeniem oraz wzmocnieniem systemu kontroli weterynaryjnej i fitosanitarnej.    Realizację poszczególnych postulatów strony polskiej UE uzależnia od dostarczenia dodatkowych informacji (dotyczących m.in. zakresu i sposobu, w jaki będzie przebiegał cykl produkcyjny z użyciem mleka nieodpowiadającego wymogom unijnym). W odniesieniu do postulatu czteroletniego okresu po akcesji, w czasie którego do produkcji i obrotu na rynku krajowym lub na eksport do krajów trzecich dopuszczone byłoby mięso i wyroby mięsne produkowane w zakładach branży mięsnej, które nie spełniają wszystkich warunków weterynaryjnych, a wielkość produkcji przekracza poziom wyznaczony dla zakładów o małej mocy produkcyjnej, UE poprosiła stronę polską o przedstawienie struktury zakładów przetwórstwa, stosowanego systemu kontroli oraz rodzaju produkcji w tych zakładach.    Strona wspólnotowa podkreśla konieczność pełnego włączenia acquis w tym podobszarze do polskiego prawa przed akcesją, wzmocnienia struktur administracji weterynaryjnej, rozbudowy zaplecza diagnostycznego, budowy nowych punktów weterynaryjnej kontroli granicznej oraz kształcenia podyplomowego.    - sprawy fitosanitarne.    Do dnia akcesji polska legislacja powinna być spójna z ustawodawstwem unijnym w tej dziedzinie. Z tego względu strona polska została poproszona o przedstawienie szczegółowego harmonogramu prac legislacyjnych, prowadzących do pełnego wdrożenia acquis.    Postulaty strony polskiej dotyczące rozszerzenia wykazu organizmów szkodliwych, a także utrzymania krajowej listy roślin i produktów pochodzenia roślinnego importowanych z krajów trzecich będą wymagały przygotowania dodatkowych informacji.    - rozszerzenie listy produktów objętych wspólnotowymi organizacjami rynku (WOR).    W przypadkach wyszczególnionych poniżej strona polska domagała się rozszerzenia listy produktów objętych WOR, to znaczy:    a) uznanie mrożonych: truskawek, malin, czarnych porzeczek, czerwonych porzeczek, wiśni i koncentratu soku jabłkowego za produkty, do produkcji których przysługuje pomoc finansowa,    b) objęcie produkcji owoców jagodowych i wiśni oraz niektórych warzyw (brukselki i fasolki szparagowej) dla przetwórstwa specjalną pomocą finansową UE,    c) wystąpienie o objęcie skupem interwencyjnym owsa oraz pszenżyta,    d) objęcie subwencjami eksportowymi polskich wódek zbożowych eksportowanych do krajów trzecich,    e) utworzenie nowych WOR (Wspólnej Organizacji Rynku ziemniaków).    Strona wspólnotowa zwraca uwagę, że tworzenie nowych organizacji rynków nie jest przedmiotem negocjacji akcesyjnych. Realizacja postulatów będzie utrudniona również z uwagi na to, że obecna polityka UE zmierza do ograniczenia zakresu interwencji na rynkach.    Ad 5. Jak przedstawia się perspektywa skorzystania polskiego rolnictwa z głównych funduszy Unii Europejskiej?    Polska nie jest członkiem Unii Europejskiej, w związku z tym nie może korzystać z funduszy strukturalnych, natomiast otrzymuje pomoc przedakcesyjną z trzech funduszy: PHARE, ISPA i SAPARD.    PHARE    Wsparcie w ramach PHARE koncentruje się na obszarach priorytetowych zidentyfikowanych w Partnerstwie dla Członkostwa (Accession Partnership) oraz Narodowym programie przygotowania do członkostwa (NPPC).    W ramach alokacji PHARE'98 oraz PHARE'99 sektor rolnictwa otrzymał 35 007 000 euro. Obecnie realizowane są następujące projekty:    - PL9805.01: Rozbudowa instytucjonalna ministerstwa rolnictwa w celu wprowadzenia w życie Zintegrowanego Systemu Administracji i Kontroli (IACS).    - PL9805.02: Reforma i wzmocnienie administracji weterynaryjnej.    - PL9805.03: Wprowadzenie w życie systemu identyfikacji i rejestracji zwierząt.    - PL9906.01: Fitosanitarne administrowanie przyszłymi granicami zewnętrznymi.    - PL9906.02: Administracja weterynaryjna na przyszłych granicach zewnętrznych.    - PL9906.03: Wspólny Fundusz Mleczarski PHARE/EBOiR.    - PL9906.04: Przygotowania do realizacji Wspólnej Polityki Rolnej (CAP).    Jeszcze w grudniu br. podpisane zostanie Memorandum Finansowe PHARE 2000, które uruchomi kolejne środki wspierające rolnictwo. W ramach alokacji PHARE 2000 będą realizowane projekty o łącznej wartości ponad 44 000 000 euro:    - wdrażanie programu rozwoju obszarów wiejskich,    - wzmocnienie zdolności instytucjonalnych do wdrażania programów rolnośrodowiskowych i zalesieniowych w rolnictwie,    - opracowanie i wdrożenie systemu wcześniejszych emerytur strukturalnych w rolnictwie,    - system laboratoriów weterynaryjnych i kontroli chorób zakaźnych,    - kontrola weterynaryjna przyszłych zewnętrznych granic UE - II faza programu inwestycyjnego w wybranych granicznych punktach weterynaryjnych,    - wzmocnienie inwestycyjne oraz instytucjonalne administracji fitosanitarnej,    - wzmocnienie urzędowej kontroli jakości handlowej żywności,    - rozwój systemu organizacji rynków rolnych niezbędnego do wdrożenia mechanizmów Wspólnej Polityki Rolnej,    - dalsze przygotowanie do wdrożenia wybranych mechanizmów Wspólnej Polityki Rolnej.    SAPARD    Rozporządzenie w sprawie programu wsparcia Wspólnoty dla działań w rolnictwie i rozwoju obszarów wiejskich w okresie przedakcesyjnym w krajach kandydujących Europy Środkowowschodniej, znanego jako SAPARD (Support for Pre Accession Measures for Agriculture and Rural Development), zostało zatwierdzone przez Radę Unii Europejskiej 21 czerwca 1999 r. W lipcu ubiegłego roku Komisja zdecydowała, że indykatywna alokacja dla Polski wyniesie w latach 2000-2006 średniorocznie - 168,683 mln euro. Kwota ta została następnie zrewaloryzowana i wynosi obecnie 171,6 mln euro.    Stan prac nad programem:    W Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi powstał Departament Pomocy Przedakcesyjnej i Funduszy Strukturalnych odpowiedzialny za stronę merytoryczną programu SAPARD (m.in. przygotowanie programu operacyjnego).    Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa została decyzją premiera RP wyznaczona jako agencja płatnicza i główna instytucja wdrożeniowa dla programu SAPARD. Na poziomie regionalnym implementacją SAPARD zajmować się będą powołane specjalnie w tym celu we wszystkich województwach regionalne oddziały Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Obecnie trwają przygotowania ARiMR do akredytacji jako Agencji SAPARD.    Program operacyjny SAPARD został przyjęty 13 września br. na posiedzeniu Komitetu STAR złożonego z przedstawicieli krajów członkowskich, a następnie przez Komisję Europejską decyzją z 18 października br. W programie operacyjnym SAPARD zostały szczegółowo opisane zasady i warunki przyznawania środków. W dokumencie wyróżniono dwie osie priorytetowe oraz tzw. oś komplementarną. W każdej z osi realizowane będą szczegółowo opisane działania niezbędne do osiągnięcia założonych celów.    Oś priorytetowa I - Poprawa efektywności sektora rolno-spożywczego:    -- poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych i rybnych (obszar zasięgu: cały kraj),    -- inwestycje w gospodarstwach rolnych (obszar zasięgu: cały kraj).    Oś priorytetowa II - Poprawa warunków prowadzenia działalności gospodarczej i tworzenie miejsc pracy:    -- rozwój i poprawa infrastruktury obszarów wiejskich (obszar zasięgu: cały kraj poza miastami o wielkości powyżej 7 tys. mieszkańców),    -- różnicowanie działalności gospodarczej na obszarach wiejskich (obszar zasięgu: cały kraj z wyjątkiem komponentów - Zapewnienie źródeł dodatkowego trwałego dochodu dla gospodarstw rolnych oraz tworzenie miejsc pracy dla mieszkańców obszarów wiejskich - niedotyczących miast powyżej 7 tys. mieszkańców).    - Oś komplementarna - Rozwój kapitału ludzkiego:    -- programy rolnośrodowiskowe i zalesianie (ze względu na pilotażowy charakter przewidywanych projektów zasięg geograficzny jest zróżnicowany),    -- szkolenia zawodowe (obszar zasięgu: cały kraj),    -- pomoc techniczna - zwiększanie efektywności wdrażania, monitorowania i kontroli całego programu.    Komitet Integracji Europejskiej zdecydował na posiedzeniu w dniu 11 października br., że Urząd Komitetu Integracji Europejskiej będzie odpowiedzialny za negocjowanie oraz podpisanie wieloletniej umowy finansowej SAPARD. Obecnie po przekazaniu przez Komisję Europejską projektu umowy trwają konsultacje międzyresortowe.    Pierwsza rata środków SAPARD będzie mogła zostać przekazana Polsce po zatwierdzeniu przez Komisję Europejską akredytacji Agencji SAPARD oraz po podpisaniu wieloletniego oraz rocznego porozumienia finansowego.    Zgodnie z zapisami projektu umowy finansowej środki niewykorzystane w bieżącym roku przechodzą na rok następny.    Ad 6. Jak należy ocenić stan środków finansowych zapisanych w projekcie ustawy budżetowej na 2001 r. w zakresie przygotowania polskiego rolnictwa do integracji z UE?    W przedłożonym do Sejmu projekcie ustawy budżetowej na 2001 r. przewidziano wydatki na realizację procesów integracyjnych w rolnictwie, w tym głównie na:    1. współfinansowanie programu SAPARD (wydatki na ten cel zaplanowano w części w rezerwie celowej, a w części w łącznej kwocie dotacji przewidzianej dla Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa),    2. funkcjonowanie agencji płatniczej i wdrożeniowej dla programu SAPARD (wydatki na ten cel zaplanowano w łącznej kwocie dotacji przewidzianej dla Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa),    3. realizację w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi zadań z zakresu integracji.    W ramach działań przystosowawczych do integracji z Unią Europejską gospodarstwa rolne i zakłady przetwórstwa rolno-spożywczego powinny ponieść znaczne nakłady inwestycyjne na modernizację bazy produkcyjnej. Aby przyspieszyć ten proces, w 2001 r. udzielane będą dopłaty do oprocentowania kredytów preferencyjnych na modernizację gospodarstw rolnych i zakładów przetwórstwa rolno-spożywczego ze środków przewidzianych do dyspozycji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz dotacje na cele określone w programie operacyjnym SAPARD ze środków Unii Europejskiej współfinansowanych środkami budżetowymi, o których mowa w pkt. 1.    Ponadto w projekcie ustawy budżetowej ze środków pomocy bezzwrotnej z funduszy Unii Europejskiej na realizację programów PHARE w rolnictwie zaplanowano 93,7 mln zł.    Ad 7. Jakie dodatkowe inicjatywy i nowe przedsięwzięcia podejmie Rada Ministrów, aby w latach 2001-2003 ostatecznie i możliwie starannie przygotować polskich rolników do wymagań i wyzwań związanych z procesem integracji z UE?    Przygotowanie polskiego rolnictwa do integracji z Unią Europejską prowadzone jest wielopłaszczyznowo:    - kontynuuje się i rozszerza wsparcie finansowe zadań inwestycyjnych realizowanych w gospodarstwach rolnych, szczególnie związanych z poprawą sanitarno-jakościowych warunków produkcji,    - rozszerza się doradztwo i szkolenia w zakresie wymogów wynikających z prawa unijnego, w tym m.in. praw i obowiązków związanych z możliwością uzyskania pomocy finansowej w ramach Wspólnej Polityki Rolnej i Polityki Strukturalnej,    - prowadzi się dostosowanie prawa polskiego do wspólnotowego, co oznacza stopniowe wdrażanie instrumentów wsparcia stosowanych w UE,    - prowadzi się wiele działań w ramach programu informowania społeczeństwa finansowanego ze środków przedakcesyjnych, a także wielu konkretnych programów PHARE upowszechniających wśród mieszkańców wsi, w tym rolników, wszechstronne informacje o zasadach funkcjonowania przedsiębiorstw i gospodarstw rolnych w Unii Europejskiej.    W ramach istniejących preferencyjnych linii kredytowych przy zróżnicowanej skali dopłat do oprocetowania udzielana jest pomoc na zakup ziemi, na utworzenie gospodarstw rolnych przez młodych rolników, na zadania inwestycyjne w gospodarstwach rolnych.    Równocześnie realizowane są programy branżowe, które obok preferencyjnych kredytów są częściowo wspierane środkami budżetowymi przeznaczonymi na postęp biologiczny w rolnictwie.    Celem Programu aktywizacji obszarów wiejskich jest wniesienie wkładu finansowego, inwestycyjnego oraz wiedzy i umiejętności w szeroki rozwój gospodarczy wsi. Realizacja tego programu będzie także zwiększać szanse zmian strukturalnych rolnictwa poprzez tworzenie warunków do zmniejszenia przeludnienia agrarnego w wyniku dobrowolnego odejścia z pracy w rolnictwie do innej działalności gospodarczej.    Zgodnie z przyjętym przez Komitet Integracji Europejskiej i Radę Ministrów stanowiskiem negocjacyjnym w obszarze ˝Rolnictwo˝ strona polska zobowiązała się do roku 2003 zbudować minimalną wersję Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (IACS), pozwalającą polskim rolnikom na skorzystanie z unijnych płatności bezpośrednich w momencie akcesji.    W związku z powyższym na lata 2001-2003 zaplanowano szeroką akcję informacyjno-szkoleniową dla wszystkich polskich rolników - przyszłych beneficjentów płatności bezpośrednich. Już na początku 2001 r. zostanie przesłana do rolników ankieta rejestracyjna w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli. Powyższa ankieta zawierać będzie wstępne informacje na temat Wspólnej Polityki Rolnej, systemu płatności bezpośrednich oraz korzyści płynących z procesu integracji Polski z Unią Europejską.    Z kolei na rok 2002 zaplanowano szeroką akcję szkoleniową dla wszystkich polskich rolników, która to akcja ma na celu szczegółowe poinformowanie rolników, jak wypełnić unijny wniosek o dopłaty powierzchniowe i zwierzęce.    W ramach prac dostosowawczych do wymogów Unii Europejskiej realizowane są działania, których celem jest przygotowanie Agencji Rynku Rolnego i beneficjentów do obsługi i korzystania z mechanizmów Wspólnej Polityki Rolnej.    Działania z tym związane prowadzone są m.in. w ramach różnego rodzaju programów pomocowych. Jednym z kluczowych elementów tych programów jest realizacja szkoleń, których celem jest przygotowanie uczestników rynku, tj. producentów, grup producentów, przetwórców oraz handlowców, do praktycznego korzystania z mechanizmów i instrumentów WPR.    Planuje się, że szkolenia obejmować będą przede wszystkim mechanizmy funkcjonujące na rynku zbóż, mleka, cukru i mięsa oraz w miarę potrzeb także na innych rynkach.    Z poważaniem    Minister    Artur Balazs    Warszawa, dnia 8 grudnia 2000 r.