Debaty sejmoweXVIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie zapewnienia opieki stomatologicznej na terenach gmin wiejskich

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pani poseł Marii Zbyrowskiej w sprawie zapewnienia opieki stomatologicznej na terenie gminy Borowa (pow. mielecki), przekazaną przy piśmie z dnia 15 lutego 2002 r., znak: SPS-0202-609/02, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.    W myśl art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (DzU nr 91, poz. 408, z późn. zm.), zakład opieki zdrowotnej może być utworzony przez m.in.: jednostkę samorządu terytorialnego, fundację, związek zawodowy, samorząd zawodowy lub stowarzyszenie, inną krajową albo zagraniczną osobę prawną lub osobę fizyczną, spółkę niemającą osobowości prawnej. Zakładem opieki zdrowotnej jest m.in.: przychodnia, ośrodek zdrowia, poradnia, pracownia protetyki stomatologicznej i ortodoncji. Zakład opieki zdrowotnej może być odrębną jednostką organizacyjną, częścią innej jednostki organizacyjnej lub jednostką organizacyjną podległą innej jednostce organizacyjnej (art. 2 ust. 1, 2 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej).    Zgodnie z art. 47 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (DzU nr 133, poz. 872 z późn. zm.), z dniem 1 stycznia 1999 r. jednostki samorządu terytorialnego przejęły uprawnienia organu administracji rządowej, który utworzył samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej, w rozumieniu przepisów o zakładach opieki zdrowotnej (przytoczonych powyżej).    Uprawnienia, o których mowa, w stosunku do samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej przejęły gminy, powiaty i samorządy województw odpowiednio do swoich kompetencji, przy uwzględnieniu: miejsca usytuowania zakładu, w tym jego jednostek lub komórek organizacyjnych, dostępności świadczeń zdrowotnych udzielanych przez zakład oraz znaczenia zakładu ze względu na rodzej i zakres udzielanych świadczeń zdrowotnych na obszarze województwa. Prezes Rady ministrów w rozporządzeniu z dnia 22 czerwca 2001 r. w sprawie wykazu samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, które zostały przejęte przez gminy, powiaty i samorządy województw (DzU nr 65, poz. 659), opierając się na powyższych przesłankach, ustalił wykaz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej przejętych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez gminy, powiaty i samorządy województw.    Organem założycielskim dla Samodzielnego Publicznego Gminnego Zakładu Opieki Zdrowotnej w gminie Borowa, pow. mielecki, jest samorząd gminy. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (DzU 01. nr 142, poz. 1591, tekst jednolity) do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. Zadania własne gminy obejmują m.in. sprawy ochrony zdrowia. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej ustrój zakładu opieki zdrowotnej oraz inne sprawy dotyczące jego funkcjonowania (nieokreślone w ustawie) określa statut zakładu. Statut nadaje podmiot, który utworzył zakład. W statucie zakładu opieki zdrowotnej określa się m.in. cele i zadania zakładu, siedzibę i obszar działania, rodzaje i zakres udzielanych świadczeń zdrowotnych, organy zakładu i strukturę organizacyjną, formę gospodarki finansowej.    Reasumując, organ założycielski zakładu opieki zdrowotnej - w tym konkretnym przypadku samorząd gminy - podejmuje decyzję o rozszerzeniu rodzaju i zakresu świadczeń zdrowotnych udzielanych przez zakład - utworzeniu gabinetu stomatologicznego w SP GZOZ w gminie Borowa, kierując się potrzebami zdrowotnymi populacji zamieszkującej obszar działania zakładu i poziomem zabezpieczenia świadczeń zdrowotnych w danym zakresie.    W tym miejscu należy także zwrócić szczególną uwagę na przepisy art. 55a ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (DzU nr 28, poz. 153, z późn. zm.), zgodnie z którymi wojewoda, po zasięgnięciu opinii samorządów medycznych i organów samorządów szczebla powiatowego, w porozumieniu z kasami chorych działającymi na obszarze województwa, jest zobowiązany do opracowania i aktualizacji planu minimalnego zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej. Plan obowiązujący na następny rok wojewoda ogłasza do dnia 31 grudnia roku poprzedniego.    Zasady i warunki, jakim powinien odpowiadać minimalny plan zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej, określa rozporządzenie ministra zdrowia z dnia 10 października 2001 r. w sprawie zasad i warunków, jakim powinien odpowiadać minimalny plan zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej (DzU nr 121, poz. 1315).    Minimalny plan zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej sporządza się dla ubezpieczonych w kasach chorych z obszaru objętego tym planem. M.in. na jego podstawie kasy chorych podpisują umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych na obszarze swojego działania. Plan ustala zapotrzebowanie na określone rodzaje świadczeń zdrowotnych z zakresu ambulatoryjnej opieki zdrowotnej oraz zasady ich realizacji, uwzględniając m.in. rodzaj i liczbę świadczeń udzielanych co najmniej w okresie ostatnich 2 lat; istniejącą i niezbędną liczbę osób udzielających świadczeń gwarantujących odpowiednią jakość i kompleksowość świadczeń; strukturę demograficzną i sytuację epidemiologiczną na danym obszarze oraz infrastrukturę, w tym istniejący system dróg i połączeń komunikacyjnych środkami transportu publicznego.    W zakresie realizacji świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej i leczenia stomatologicznego w planie uwzględnia się: że ubezpieczonemu w przypadku zachorowania, jeżeli wymaga tego stan zdrowia, świadczenia udzielane są w dniu zgłoszenia; możliwości dojazdu środkami transportu publicznego przez ubezpieczonego do osoby udzielającej świadczeń w czasie nie dłuższym niż 1 godzina. W planie określa się liczbę świadczeniodawców w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, w tym lekarzy stomatologów, umożliwiającą realizację zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej w zakresie poz. Przy ustalaniu liczby osób udzielających świadczeń stomatologicznych należy uwzględniać określony parametr, zgodnie z którym jeden lekarz stomatolog obejmuje opieką zdrowotną 3-4 tys. mieszkańców (+/-10%).    W planie ustala się zabezpieczenie dostępności świadczeń z zakresu dziedzin medycyny określonych w przepisach odrębnych, uwzględniając - na poziomie gminy - zabezpieczenie świadczeń z zakresu: podstawowej opieki zdrowotnej, położnictwa i ginekologii, stomatologii.    Z informacji będących w posiadaniu Ministerstwa Zdrowia, przekazanych przez Podkarpacką Regionalną Kasę Chorych, wynika, że dla populacji zamieszkującej powiat mielecki świadczenia zdrowotne z zakresu stomatologii na podstawie umowy z kasą realizuje 31 placówek stomatologicznych o różnym statusie własnościowym (publiczne i niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej, prywatne gabinety stomatologiczne).    Konieczność opracowania i aktualizacji planu minimalnego zabezpieczenia ambulatoryjnej opieki zdrowotnej, w tym świadczeń stomatologicznych, oraz zadania wynikające z pełnienia funkcji organu założycielskiego dla zakładu opieki zdrowotnej, nakładają na samorząd gminy obowiązek wnikliwej analizy dostępności, kompleksowości i jakości świadczeń stomatologicznych udzielanych mieszkańcom gminy Borowa. Poziom zabezpieczenia świadczeń powinien spełniać kryteria określone w rozporządzeniu ministra zdrowia z dnia 10 października 2001 r. Wyniki tej analizy powinny stanowić podstawę decyzji samorządu o konieczności podjęcia działań na rzecz utworzenia gabinetu stomatologicznego SP GZOZ w gminie Borowa.    Minister    Mariusz Łapiński    Warszawa, dnia 8 marca 2002 r.