Debaty sejmoweXVIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie funkcjonowania Krajowego Rejestru Sądowego

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana Ryszarda Maraszka, posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie funkcjonowania Krajowego Rejestru Sądowego, uprzejmie wyjaśniam, co następuje:    Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym, uchwalona dnia 20 sierpnia 1997 r., opublikowana w DzU nr 121 z 1997 r., poz. 770, po zmianach weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.    Z tą samą datą, tj. z dniem 1 stycznia 2001 r. zmienione zostało poprzez dodanie § 31 rozporządzenie ministra sprawiedliwości z dnia 30 grudnia 1998 r. w sprawie utworzenia sądów gospodarczych w sądach okręgowych i sądach rejonowych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (DzU nr 166, poz. 1256, ze zm.), zgodnie z którym w woj. dolnośląskim w Sądzie Rejonowym dla Wrocławia Fabrycznej we Wrocławiu utworzono dwa wydziały gospodarcze do prowadzenia Krajowego Rejestru Sądowego (vide: § 1 ust. 4 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2000 r. zmieniającego ww. rozporządzenie w sprawie utworzenia sądów gospodarczych, DzU nr 117, poz. 1245). Jeden z wydziałów gospodarczych Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej we Wrocławiu stał się właściwy dla spraw z obszaru m.in. miast takich jak: Legnica, Jelenia Góra i Wałbrzych, obok innych enumeratywnie wymienionych w § 31 ust. 1 miast.    Kolejne rozporządzenia ministra sprawiedliwości: z dnia 21 czerwca 2001 r. w sprawie utworzenia sądów gospodarczych w sądach okręgowych i sądach rejonowych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (DzU nr 66, poz. 673, ze zm.) obowiązujące od dnia 1 lipca 2001 r. i z dnia 27 września 2001 r. w sprawie utworzenia sądów gospodarczych (DzU nr 116, poz. 1247) obowiązujące od dnia 1 listopada 2001 r. odnośnie organizacji sądów w woj. dolnośląskim wprowadziły zapis o utworzeniu w Sądzie Rejonowym - Sądzie Gospodarczym dla Wrocławia Fabrycznej we Wrocławiu dwóch wydziałów gospodarczych - Krajowego Rejestru Sądowego dla spraw z części woj. dolnośląskiego objętej obszarem właściwości Sądu Okręgowego we Wrocławiu i dla spraw z części woj. dolnośląskiego objętej obszarem właściwości sądów okręgowych w Jeleniej Górze, Legnicy i Świdnicy (vide: § 5 ust. 1). W ramach każdego wydziału gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego funkcjonuje: rejestr przedsiębiorców, rejestr stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej, jak też rejestr dłużników niewypłacalnych.    Ogrom przejętych i nałożonych zadań wywołał trudności, zwłaszcza spowodował problemy w zakresie sprawności postępowania prowadzonego przez KRS.    Należy zaznaczyć, iż przyczyny niskich efektów osiągniętych zwłaszcza przez pierwsze 5 miesięcy funkcjonowania Krajowego Rejestru Sądowego we Wrocławiu mają charakter złożony i w zasadzie pokrywają się z problemami zgłaszanymi przez inne ośrodki KRS w kraju.    Działanie Krajowego Rejestru Sądowego natrafia na przeszkody obiektywne, związane z wejściem w życie szeregu nowych przepisów prawa materialnego regulujących działalność gospodarczą, zmiany dotyczące sposobu rejestracji przedsiębiorców, stowarzyszeń, organizacji społecznych i zawodowych, fundacji i publicznych zakładów opieki zdrowotnej.    Wydziały KRS Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej przejęły do prowadzenia stosunkowo dużą ilość spraw. I tak do Wydziału VI Gospodarczego KRS wpłynęło w styczniu i lutym 2001 r. 1627 spraw, w marcu - 1161, w kwietniu - 1391, w maju - 1635, w czerwcu - 620, w lipcu - 742, w sierpniu - 616, we wrześniu - 342, w październiku - 538, w listopadzie - 584 spraw. Zaś do Wydziału IX Gospodarczego KRS wpłynęły w styczniu i lutym 2001 r. 2423 sprawy, w marcu - 2160, w kwietniu - 1188, w maju - 794, w czerwcu - 357, w lipcu - 542, w sierpniu - 426, we wrześniu - 445, w październiku - 443, w listopadzie - 739 spraw. Zauważyć należy, iż obsada kadrowa, zwłaszcza IX Wydziału, w pierwszych miesiącach funkcjonowania KRS była niedostosowana do wpływu spraw rejestrowych.    Wszystkie sądy rejonowe prowadzą rejestry w rozbudowanym systemie informatycznym, który został utworzony i wprowadzony do eksploatacji z dniem wejścia w życie Krajowego Rejestru Sądowego. Prawidłowe i sprawne uruchomienie funkcjonowania tego systemu w każdym przypadku wymagało czasu. Nie bez znaczenia pozostawała kwestia przygotowania użytkowników konkretnych programów. Zdarzały się awarie sprzętu komputerowego, jak też występowały zakłócenia w działaniu informatycznego sytemu ˝Biurowość˝ i systemu ˝Wpisów˝. Błędy oprogramowania, nieznajomość oprogramowania, uszkodzenia centralnego systemu spisów w ośrodku obliczeniowym MSWiA, nadmierne obciążenie centralnego serwera, awaria sprzętu na serwerze sądowym spowolniają lub wstrzymują dokonywanie wpisów.    O braku możliwości sporządzania danych dotyczących pracy Wydziałów VI i IV KRS w Sądzie Rejonowym we Wrocławiu - w oparciu o dotychczas działający program komputerowy, jak i o braku łączności z rejestrem w Warszawie informowali również przewodniczący ww. wydziałów pismami z dnia 9 marca 2001 r. przy piśmie wiceprezesa Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej z dnia 12 marca 2001 r. Kwestie nieradzenia sobie przez wydziały gospodarcze z obowiązkami nałożonymi przez przepisy wprowadzające w życie Krajowy Rejestr Sądowy pozostawały i pozostają w centrum zainteresowania ministra sprawiedliwości i podległego mu urzędu.    Stosownie do zapisu art. 10 obowiązującej do dnia 30 września 2001 r. ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jednolity: DzU nr 7 z 1994 r., poz. 25, ze zm.), a następnie art. 9 obowiązującej od dnia 1 października 2001 r. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (DzU nr 98, poz. 1070, ze zm.) minister sprawiedliwości jako organ sprawujący zwierzchni nadzór nad działalnością administracyjną sądów, mając prawo wglądu w czynności sądów, żądania wyjaśnień i usunięcia uchybień, podejmuje czynności zmierzające do poprawy sprawności funkcjonowania sądów. Tymi czynnościami są wizytacje, lustracje, badania toku i sprawności postępowań, kontrola działalności sekretariatu.    Pismem z dnia 28 lutego 2001 r. prezes Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej zobligowany został do nadsyłania comiesięcznych analiz statystycznych podległych wydziałów Krajowego Rejestru Sądowego w terminie do 10 dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni, z uwzględnieniem: ogólnego wpływu spraw do poszczególnych rejestrów, z podziałem na pierwszy wpis, wpis kolejny i wykreślenia oraz inne sprawy, ogólnej liczby spraw załatwionych ze wskazaniem sposobu załatwienia, liczby spraw, którą poszczególni sędziowie i referendarze załatwili w danym miesiącu, liczby spraw niezałatwionych, nieobecności sędziów i referendarzy, przerw w pracy spowodowanych awariami systemu informatycznego, z podaniem czasu i przyczyny wystąpienia usterek oraz podaniem informacji, czy o fakcie wystąpienia awarii powiadomiono Centrum Ogólnopolskich Rejestrów Sądowych i w jakiej dacie to nastąpiło.    Departament Sądów i Notariatu zwrócił się o zamieszczanie ww. danych na opracowanych ujednoliconych wzorach sprawozdań zbiorczych i imiennych. Poprosił o niezwłoczne zgłaszanie usterek systemu informatycznego, z podaniem czasu i przyczyn ich wystąpienia oraz informacji, czy zawiadomiono o tym Centrum Ogólnopolskich Rejestrów Sądowych. Nadsyłane sprawozdania i zestawienia statystyczne są przedmiotem analiz i stanowią podstawę monitowania o poprawę sprawności postępowania w sprawach rejestrowych.    Stosownie do zlecenia zawartego w piśmie dyrektora Departamentu Sądów i Notariatu z dnia 4 kwietnia 2001 r., skierowanego do prezesa Sądu Okręgowego we Wrocławiu, została przeprowadzona przez sędziego wizytatora do spraw gospodarczych w dniach od 15 do 30 maja 2001 r. w Wydziałach VI i IX Krajowego Rejestru Sądowego we Wrocławiu wizytacja mająca na celu zbadanie i przeanalizowanie ruchu spraw, pracy sędziów i referendarzy, sprawności postępowania. W wyniku dokonanych ustaleń zwrócono uwagę na konieczność równomiernego obciążenia pracą sędziów i referendarzy, podniesienia wydajności pracy, przestrzegania kolejności załatwień według kolejności wpływu wniosku o rejestrację, uporządkowanie sytemu ˝Biurowość˝, dokładną kontrolę poszczególnych referatów.    Poczynione uwagi pozwoliły na sformułowanie zarządzeń powizytacyjnych zmierzających do wyeliminowania bezczynności i ukierunkowanych na wzmożenie kontroli nad prawidłowością wykonania wydawanych decyzji.    Departament Sądów i Notariatu, zlecając ww. wizytację, zwrócił się do prezesa Sądu Okręgowego we Wrocławiu o przedstawienie sprawozdania z przeprowadzonych czynności. Również pismem z dnia 20 lipca 2001 r. zwrócił się o przedstawienie informacji z wykonania zarządzeń powizytacyjnych. Wnioski wypływające z analizy sprawozdań zamierza wykorzystać dla poprawy funkcjonowania KRS.    Reasumując, minister sprawiedliwości zapewnia, iż w celu usprawnienia pracy wydziałów gospodarczych Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej we Wrocławiu będzie kontynuował dotychczasowe formy działań nadzorczych, jak też będzie podejmował czynności dyscyplinujące przewidziane ustawą z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych.    Z wyrazami szacunku    Minister    Barbara Piwnik    Warszawa, dnia 8 stycznia 2002 r.